Kabanata 110: Ang envelope
“Ang kailangan namin, yung envelope para kay Jiro.”
Tahimik ang paligid.
Pero sa loob ni Dan, parang may pumutok.
Hindi dahil sa takot.
Kundi dahil sa tanong.
Paano nila nalaman?
Hindi nila sinabi ang tape.
Hindi nila sinabi ang litrato.
Hindi nila sinabi ang USB.
Hindi nila sinabi ang liham ni Melissa.
Ang sinabi nila, envelope.
Yung mismong envelope na hindi pa niya binubuksan.
Yung envelope na nakasulat ang pangalan ni Jiro.
Yung envelope na matagal niyang itinago sa dibdib niya mula Bolinao hanggang Lingayen.
Yung envelope na hindi kanya.
At ibig sabihin, may nakakaalam sa loob.
Hindi basta humabol.
Hindi basta nakasunod.
May taong nakakita sa ruta ng liham bago pa ito makarating sa kanya.
“Dan,” bulong ni Mang Raul.
“Narinig mo?”
“Oo.”
Si Alice, nakayuko sa gilid ng maliit na bahay, hawak ang phone.
Katatapos lang niyang magpadala ng insurance files sa dalawang editor at sa sarili niyang taguang padalhan.
Hindi iyon buong kwento.
Pero sapat para may pumutok kapag may mangyari sa kanila.
Larawan ni Salcedo sa La Vista.
Mensahe ni Melissa.
Babala na kapag may namatay, lalabas ang files.
Sa labas, umalingawngaw ulit ang megaphone.
“Jose Daniel Serrano.”
“Huwag mo nang pahirapan ang sarili mo.”
“Ibigay mo ang envelope.”
“Hindi namin kailangan ang reporter.”
“Hindi namin kailangan ang matanda.”
Napatingin si Dan kay Mang Raul.
“Matanda raw.”
Napangisi si Mang Raul.
“Kupal.”
Pero hindi nakakatawa.
Dahil bawat segundo, palapit ang panganib.
At bawat segundo, mas malinaw na hindi lang sila pinapatay.
Pinipili sila.
Si Alice, para patahimikin ang balita.
Si Mang Raul, para putulin ang ruta.
Si Dan, para makuha ang envelope.
At si Jiro, para piliting magbukas ng kandado.
—
“Hindi tayo pwedeng manatili dito,” sabi ni Alice.
“Alam ko,” sagot ni Dan.
“May labasan ba?”
Tumingin si Mang Raul sa sahig.
“Meron.”
Napatingin si Dan.
“Saan?”
“Sa ilalim ng poso.”
“Ngayon mo lang sasabihin?”
“Hindi ka naman nagtanong.”
Napapikit si Dan.
Sa ibang gabi, baka natawa siya.
Pero ngayon, walang oras.
“Gaano kalayo?”
“Hindi malayo.”
“Labasan?”
“Sa likod ng palayan.”
“Safe?”
Umiling si Mang Raul.
“Walang safe ngayon.”
“Pero hindi nila makikita agad.”
Sapat na iyon.
Lumapit si Dan sa mesa.
Isa-isa niyang hinawakan ang mga dala niya.
Envelope sa dibdib.
Tape sa sapatos.
Litrato sa sinturon.
Liham ni Melissa sa pouch.
USB sa lumang relo ni Mang Raul.
Hard drive ni Alice sa bag niya.
Hindi pwedeng sabay-sabay makuha ang lahat.
Hindi pwedeng isang hulihan lang, tapos wala na.
“Ihahati natin,” sabi ni Dan.
Umiling agad si Alice.
“Hindi.”
“Hindi kita tinatanong.”
“Hindi ko iiwan ang files.”
“Hindi mo iiwan.”
Napatingin siya.
“Kukunin mo ang sarili mong files at lalabas ka sa ibang direksyon.”
“Ako ang hahabulin nila,” sabi ni Dan.
“Hindi ka sigurado.”
“Sigurado ako.”
Hinawakan niya ang dibdib niya.
“Envelope ang gusto nila.”
“Hindi camera.”
“Hindi article.”
“Envelope.”
Tahimik si Alice.
Alam niyang tama.
Pero hindi ibig sabihin gusto niya.
“Mang Raul,” sabi ni Dan.
“O?”
“Yung USB, sa’yo pa rin.”
“Alam ko.”
“Kung mawala ako—”
“Wag mong ituloy.”
“Kung mawala ako,” ulit ni Dan.
Mas madiin.
“Idala mo iyon kay Monching.”
“Kung hindi kay Monching, kay Christian.”
“Kung hindi pwede sa kanila, kay Esther.”
“Kung hindi pwede kay Esther…”
Huminga siya.
“…kay Jiro mismo.”
Tinitigan siya ni Mang Raul.
“Hindi ka mawawala.”
“Hindi mo alam yan.”
“Hindi ko nga alam.”
“Pero ayaw kong pumayag.”
Sandaling natahimik si Dan.
Minsan, doon niya naaalala kung bakit buhay pa siya.
Dahil may mga taong tulad ni Mang Raul na hindi dramatiko magmahal.
Pero hindi umaalis.
—
Sa labas, may lalaking sumigaw.
Hindi na sa megaphone.
Mas malapit na.
“Last chance, Daniel!”
Hindi sumagot si Dan.
Lumapit siya sa bintana, pero hindi sumilip nang todo.
Sa pagitan ng sira-sirang tabla, nakita niya ang dalawang sasakyan.
Isa sa unahan.
Isa sa likod.
Tatlong lalaki sa kaliwa.
Dalawa sa kanan.
Hindi sila nagmamadali.
May kumpiyansa sila.
Iyon ang problema.
Akala nila, sarado na ang paligid.
Akala nila, nasa loob lang ang daan palabas.
Hindi nila alam ang poso.
Hindi nila alam ang ruta ni Agnes.
O baka alam nila ang iba, pero hindi lahat.
Doon lang sila may lamang.
Kaunti.
Pero may lamang.
“Dan,” sabi ni Alice.
Napalingon siya.
May hawak siyang phone.
“May reply.”
“Kanino?”
“Editor.”
“Ano sabi?”
Ipinakita niya.
Natanggap. Naka-hold. Kung mawala ka, lalabas.
Tahimik.
Sapat iyon.
Hindi tagumpay.
Pero sandata.
Unang sandatang hindi baril.
Unang sandatang hindi takbo.
“Good,” sabi ni Dan.
“Ngayon, magsasalita tayo.”
Nagulat si Alice.
“Ano?”
“Gagamitin natin ang megaphone nila.”
—
Lumabas si Dan sa harap ng bahay.
Hindi todo.
Hanggang pintuan lang.
Madilim ang mukha niya.
Pero kita ang katawan.
Sapat para makita siya.
Sapat para tutukan.
Kaagad, may umangat na baril.
“Easy,” sabi ng lalaking may megaphone.
Hindi gumalaw si Dan.
“Salcedo ba ang nagpadala sa inyo?”
Tahimik.
Hindi sumagot ang lalaki.
Pero sapat ang hindi pagsagot.
“Sabihin mo sa kanya,” sabi ni Dan.
“Late na siya.”
“Hindi mo hawak ang oras, Daniel.”
“Hindi.”
Sumulyap si Dan kay Alice sa loob.
Nakatutok ang phone nito.
Nagre-record.
“Pero hawak na ng media ang mukha niya.”
May bahagyang galaw sa hanay ng mga lalaki.
Maliit.
Pero nakita ni Dan.
Tumama.
“Larawan sa La Vista,” dagdag niya.
“Melissa.”
“Salcedo.”
“Gate.”
“Oras.”
“Message ni Melissa.”
“Lahat naka-hold.”
“Kapag may nangyari sa reporter, lalabas.”
“Kapag may nangyari kay Melissa, lalabas.”
“Kapag may nangyari kay Lanie, lalabas.”
“Kapag may nangyari sa akin…”
Huminga si Dan nang mabagal.
“…mas lalong lalabas.”
Tumahimik ang paligid.
Sa unang beses, hindi sila ang hinahabol lang.
May hawak na silang pangontra.
Hindi sapat para manalo.
Pero sapat para mag-alangan ang kalaban.
At sa habulan, ang isang segundo ng alinlangan ay pwedeng maging buhay.
—
Biglang tumunog ang phone ng lalaking may megaphone.
Hindi niya sinagot agad.
Pero nang tumingin siya sa screen, nagbago ang mukha niya.
Sumagot siya.
Tahimik.
Nakikinig lang.
Pagkatapos, tumingin siya kay Dan.
Mas malamig na ang mata.
“Matapang ka ngayon.”
“Hindi,” sagot ni Dan.
“Pagod lang tumakbo.”
“Hindi mo alam ang binubuksan mo.”
“Alam ko.”
“Hindi.”
Lumapit nang kaunti ang lalaki.
“Akala mo si Salcedo lang ang may gusto ng envelope?”
Nanigas si Dan.
“Akala mo lumang utos lang ni Luis ang laman nito?”
Hindi sumagot si Dan.
Ayaw niyang ipakitang may tumama.
Pero may tumama.
Dahil hanggang ngayon, hindi pa niya alam ang laman ng envelope.
Alam lang niya kung para kanino iyon.
Para kay Jiro.
At iyon ang dahilan kung bakit hindi niya binubuksan.
“Buksan mo,” sabi ng lalaki.
Tahimik.
“Buksan mo ngayon.”
Doon naintindihan ni Dan.
Hindi lang nila gustong kunin ang envelope.
Gusto nilang mabuksan ito bago makarating kay Jiro.
Gusto nilang sira na ang tiwala bago pa magsimula.
Kung buksan ni Dan, mawawasak ang bilin.
Kung ibigay niya, mawawala ang sagot.
Kung itago niya, hahabulin siya.
Kaya isa lang ang tama.
Hindi buksan.
Hindi ibigay.
Itakas.
—
“Mang Raul!” sigaw ni Dan.
Yun ang hudyat.
Mula sa loob ng bahay, biglang nabasag ang lumang bintana sa likod.
Hindi dahil tumakas sila roon.
Dahil gusto nilang isipin ng mga nasa labas na roon ang takbo.
Sabay bagsak ng lumang bangko sa sahig.
Malakas.
Maingay.
Parang may tatlong taong nagkukumahog sa likod.
“Likod!” sigaw ng isa sa mga lalaki.
Tatlo sa kanila, kumilos agad.
Doon nagkamali ang kalaban.
Dahil habang nakatingin sila sa likod, bumukas ang takip ng poso sa loob.
Una si Alice.
Sumunod si Mang Raul.
Huli si Dan.
Bago siya bumaba, tumingin siya ulit sa labas.
Nakita siya ng lalaking may megaphone.
Nagkatinginan sila.
Isang segundo.
Sapat.
“Sa ilalim!” sigaw nito.
Pero huli na.
Bumaba si Dan sa butas.
Malamig ang bakal sa kamay niya.
Amoy kalawang.
Amoy lupa.
Amoy lumang tubig.
Sa ibaba, makitid ang daan.
Hindi kanal.
Hindi rin lagusan na gawa para sa drama.
Lumang linya ng tubig.
Ginamit noon para sa poso, irigasyon, at taguan ng network.
Panahon pa ni Agnes.
Panahon pa ng mga taong marunong mabuhay nang walang pangalan.
“Bilisan mo!” sabi ni Mang Raul mula sa unahan.
Gumapang si Dan.
Sa likod, narinig niya ang yabag sa itaas.
May sumisigaw.
May nagpapaputok ng utos.
Hindi pa sila pinagbabaril.
Hindi pa.
Dahil buhay ang kailangan sa kanya.
Hindi bangkay.
Buhay na taong may envelope.
—
Makitid ang lagusan.
Mababa ang kisame.
Sumasayad ang likod ni Dan.
May parteng kailangan niyang yumuko hanggang halos dumampi ang mukha niya sa putik.
Sa unahan, si Alice, hingal na hingal pero hindi nagrereklamo.
Si Mang Raul, kabisado ang liko.
“Hindi ka ba naliligaw dito?” tanong ni Alice.
“Hindi,” sagot ni Mang Raul.
“Bakit?”
“Kasi ako ang naligaw dito noong bata ako.”
Sa ibang oras, baka natawa ulit si Dan.
Pero sa likod nila, may metal na tumama sa metal.
Binubuksan na nila ang poso.
“Raul.”
“Alam ko.”
Bumilis sila.
Sa dulo ng lagusan, may dalawang daan.
Kaliwa at kanan.
“Kaliwa,” sabi ni Mang Raul.
“Sigurado ka?”
“Oo.”
“Anong nasa kanan?”
“Kung hindi pa binago, ahas.”
“Sa kaliwa tayo,” sabi ni Alice.
Kaliwa sila.
—
Makalipas ang ilang minuto, umangat sila sa likod ng palayan.
Madilim.
Walang sasakyan.
Walang ilaw.
May maliit na kubo sa di kalayuan.
May nakatali na kalabaw.
May amoy ng basang lupa.
Nakaraos sila.
Muna.
Bumagsak si Alice sa damuhan, hingal.
Si Mang Raul, nakahawak sa tuhod.
Si Dan, diretso ang tingin sa dilim.
Hindi pa siya nagpapahinga.
Dahil alam niyang susunod sila.
“Dan,” sabi ni Alice.
“Hawak mo pa?”
Hinawakan niya ang dibdib niya.
Nandoon pa.
Envelope.
Para kay Jiro.
“Oo.”
“Good.”
“Hindi good.”
“Bakit?”
“Kasi ngayon sigurado na tayo.”
Tumingin siya sa madilim na daang pinanggalingan nila.
“Hindi lang nila gustong makuha ito.”
“Gusto nilang mabuksan ito bago pa makita ni Jiro.”
Napatingin si Mang Raul.
“Bakit?”
“Dahil kung mabuksan ng maling tao, baka mawala ang bisa.”
“Bisa?”
“Hindi ko alam.”
Yun ang mas masakit.
Sa lahat ng alam niya, may pinakamahalagang bagay pa rin siyang hindi alam.
Ang laman.
Ang dahilan.
Ang tunay na lock.
—
Biglang nag-vibrate ang phone ni Alice.
Napaatras siya.
Akala niya message ulit ng kalaban.
Pero hindi.
May ipinadalang file.
Mula sa dead-drop niya.
Auto-reply.
Nabuksan ang isa sa mga naka-hold na backup.
“May nag-access,” sabi ni Alice.
“Sino?”
“Hindi ko alam.”
“Editor?”
Umiling siya.
“Hindi.”
“May nag-try burahin ang files.”
Nanlamig si Dan.
“Ibig sabihin?”
“May tao sila sa newsroom.”
Tahimik.
Isa na namang pinto ang nabuksan.
Hindi lang sa lumang mundo ni Luis.
Hindi lang sa kalye.
Hindi lang sa San Juan.
Pati sa media.
Kaya pala ginagamit ang balita.
Kaya pala kayang takutin si Alice.
Kaya pala may plano si Melissa na “may ilaw” pero may takot pa rin.
Dahil kahit sa ilaw, may kamay sila.
“Pero nabura ba?” tanong ni Mang Raul.
Umiling si Alice.
“Hindi.”
“Bakit?”
“Wrong password.”
“Good.”
“Hindi good.”
Tumingin siya kay Dan.
“Kung may tao sila sa newsroom, alam nilang may backup.”
“Ibig sabihin, hindi na sapat na hawak ko lang ang files.”
“Kailangan makarating ito sa mas malaking ilaw.”
Dan understood.
Hindi.
Naunawaan ni Dan.
Hindi sapat ang tahimik na insurance.
Kailangan may taong may kapangyarihang hindi kayang takpan basta-basta.
Pero hindi pa pwedeng official channel ni Claire.
Hindi pa pwedeng Rueda.
Hindi pa pwedeng kahit sinong pwedeng minamanmanan.
“Kaninong ilaw?” tanong ni Mang Raul.
Hindi sumagot si Dan agad.
Tumingin siya sa envelope.
Para kay Jiro.
Sa dulo, lahat talaga pabalik sa kanya.
Pero hindi pwedeng biglain.
Hindi pwedeng buksan.
Hindi pwedeng sirain.
“Kay Jiro pa rin,” sabi ni Dan.
“Pero hindi sa envelope.”
Napatingin si Alice.
“Ano ibig mong sabihin?”
“Kailangan niyang malaman na may tao sila sa newsroom.”
“Kailangan niyang malaman na hinahabol nila ang envelope.”
“Kailangan niyang malaman na huwag magpapabukas sa takot.”
“Paano?”
Tinignan ni Dan si Mang Raul.
“May paraan ka pa ba kay Monching?”
“Kung buhay ang linya niya.”
“Kung hindi?”
“Kay Christian.”
“Kung hindi rin?”
“Kay Nicole.”
Tahimik.
Nicole.
Buhay.
Nasa Rueda van.
Konektado kay Jiro.
Hindi siya trained.
Hindi siya operative.
Pero siya ang taong hindi iisipin ng kalaban na magiging linya.
At kay Jiro, pakikinggan siya.
“Kay Nicole,” sabi ni Dan.
“Hindi natin ipapadala ang laman.”
“Hindi natin ipapadala ang envelope.”
“Isang mensahe lang.”
“Ano?”
Huminga si Dan.
Pagkatapos, sinabi niya nang mabagal.
“Sabihin kay Jiro, ang sulat hindi dapat buksan dahil sa hostage.”
“Hindi dahil sa takot.”
“Hindi dahil sa utos.”
“Bubuksan lang kapag nasa harap niya ang taong pinagkatiwalaang magdala nito.”
“Dan,” sabi ni Alice.
“Meaning ikaw.”
“Oo.”
“At kung hindi ka umabot?”
Tahimik.
Sa unang beses, hindi nakasagot agad si Dan.
Pagkatapos, hinawakan niya ang envelope.
“Then mas lalong hindi niya dapat buksan.”
Sa malayo, may sumindi na ilaw.
Isa.
Pagkatapos, dalawa.
Hinahanap na sila.
Pero hindi na tulad kanina ang tibok ng puso ni Dan.
Takot pa rin siya.
Pero may direksyon na.
May mensahe.
May pinoprotektahan.
At sa kabilang panig ng mundo, may batang kailangang makarinig nito bago pa siya piliting buksan ang kandado ng sarili niyang buhay.
“Ituloy natin,” sabi ni Dan.
“Saan?” tanong ni Alice.
“Sa linya ni Nicole.”
“At pagkatapos?”
Tumingin si Dan sa malayo.
Sa direksyon ng San Juan.
“Pagkatapos, kukunin natin si Melissa.” /Itutuloy sa susunod na kabanata


