Naghain ng diplomatic protest ang Pilipinas laban sa AI-generated video at mga editorial cartoon ng state-owned media na China Daily na gumamit ng racist at mapanghamak na paglalarawan sa mga Pilipino habang tinutuligsa ang 2016 South China Sea Arbitral Award.
Ipinost noong July 10 ang 58-segundong video, dalawang araw bago ang ika-10 anibersaryo ng arbitral ruling. Makikita rito ang isang unggoy na nakasuot ng barong Tagalog at salakot, kumakanta sa karaoke at dinidiktahan ng mga brasong kumakatawan sa United States at Japan. Kalaunan, inihagis ang karakter sa dagat at binugahan ng water cannon mula sa China Coast Guard vessel.
“The Department of Foreign Affairs has formally protested China Daily’s racist depiction of Filipinos in a series of op-ed videos and editorial cartoons on the 2016 South China Sea Arbitral Award, particularly a video the state-owned outlet published on its Facebook page on 10 July 2026,” pahayag ng Department of Foreign Affairs (DFA).
Unang ipinaabot ni Foreign Affairs Undersecretary Leo Herrera-Lim ang pagtutol ng Pilipinas kay Chinese Ambassador Jing Quan sa kanilang harapang pulong noong Huwebes, July 16. Hiniling niyang agad alisin ang mga materyal.
Sinabi ni Herrera-Lim na ang nilalaman ay “inconsistent with the mutual respect expected between states and does no favors to the sound and stable management of bilateral relations.”
Sinundan ang pulong ng pormal na diplomatic protest. Iginiit ng DFA na lumampas sa lehitimong debate ang China Daily dahil gumamit ito ng demeaning, dehumanizing at racist na paglalarawan sa mga Pilipino.
Binigyang-diin din ng protesta na hindi katwiran ang hindi pagkakasundo sa mga usaping legal at politikal para gumamit ng ganitong imahe. Nagpadala rin ang Philippine Embassy sa Beijing ng pormal na liham sa editor-in-chief ng China Daily para hilinging alisin agad ang materyal.
“The Department remains committed to dialogue and diplomacy in its engagement with China, but will not hesitate to call out discriminatory and offensive rhetoric wherever it appears,” sinabi ng DFA.
Itinanggi naman ng Beijing na gawa ng Chinese government ang video.
“About the video you mentioned, this is not an act of the government,” ani Chinese Foreign Ministry spokesperson Lin Jian sa press briefing noong Biyernes. “I have no comment on that,” dagdag niya.
Inulit ni Lin ang pagtutol ng China sa 2016 arbitral ruling.
“China’s position on the issue of ‘South China Sea arbitration’ is clear and consistent. The ‘arbitration’ is a political farce masqueraded as a legal process,” sinabi niya.
“The so-called ‘award’ is illegal, null and void, and has no binding force,” dagdag ni Lin.
Nagpasya ang arbitral tribunal noong 2016 na walang ligal na batayan ang China para angkinin ang historic rights sa mga yamang sakop ng maritime areas sa loob ng nine-dash line nito.
Noong July 12, muling pinagtibay ng Pilipinas at 13 pang bansa, kabilang ang United States at Japan, na final at legally binding sa Pilipinas at China ang award sa mga maritime entitlement at claim na sakop ng kaso. Naglabas din ng hiwalay na pahayag ang European Union.
Kinondena rin ng Department of National Defense, National Security Council, Philippine Coast Guard at National Maritime Council ang video.
“The post of China Daily depicting the Filipinos as monkeys is a revealing insight into what the Chinese communist apparatus thinks of the Filipino people,” ani Defense Secretary Gilberto Teodoro Jr.
Sinabi naman ng National Maritime Council na hindi mababago ng video ang mga karapatang pandagat ng Pilipinas na nakabatay sa 1982 United Nations Convention on the Law of the Sea at sa final at binding na 2016 arbitral award.
Uminit din ang sagutan nina Philippine Coast Guard spokesperson for the West Philippine Sea Rear Admiral Jay Tarriela at Sen. Robin Padilla.
Inakusahan ni Padilla si Tarriela ng pagpapalala ng tensiyon sa pamamagitan ng transparency initiative ng PCG sa West Philippine Sea.
“Mr. Tarriela, it was you who drew first blood. This escalation into wartime propaganda was your genius creation,” pahayag ni Padilla.
Ikinatuwiran din ng senador na matagal nang tinitingnan ng mga white colonizer o supremacist ang mga Asyano bilang magkakaibang kulay ng unggoy. Binanggit din niya ang ugnayang Asian at Austronesian.
Iginiit naman ni Tarriela na idinodokumento lamang ng PCG ang agresyon at harassment laban sa mga mangingisdang Pilipino at mga sasakyang-pandagat ng PCG at Bureau of Fisheries and Aquatic Resources (BFAR).
“Senator Robin Padilla, with all due respect, our transparency initiative is not wartime propaganda. It is simply a means to expose Chinese aggression and harassment — particularly against our Filipino fishermen and our PCG and BFAR vessels. We do not create the incidents; we only document them,” sagot ni Tarriela.
“Secondly, I believe it is an insult to the more than 26 million Filipinos who voted for you na tinanggap ninyo po na unggoy tayo,” sinabi niya.
“Ako po, bilang Pilipino, ay hindi kailanman tatanggapin na unggoy ang aking lahi — at hindi ko rin matatanggap na unggoy ang mga susunod pang salinlahi ng ating bansa,” dagdag ni Tarriela.
Nanawagan naman si Gary Dionisio, dean ng De La Salle-College of Saint Benilde School of Diplomacy and Governance at co-convener ng Bantay Senado at Team Pinas, na magkaisa ang buong pamahalaan sa pagtugon sa video.
“There’s no place sa diplomasya ang racism. Hindi po katanggap-tanggap, hindi po marangal,” ani Dionisio sa Saturday News Forum sa Quezon City.
“The entire instrumentalities of government must speak in one voice on this concern. Hindi po ito usapin ng politika. Usapin po ito ng ating pagkatao bilang mga Pilipino,” dagdag niya.
Ayon kay Dionisio, dapat manatili sa diplomatic channels ang mas matatag na tugon at hindi maputol ang komunikasyon ng Manila at Beijing.
Nakiisa rin sa pagkondena ang mga mambabatas mula sa Senado at Kamara.
“If they see Filipinos as monkeys, then what are they, if behavior and character are the standard?” pahayag ni Sen. Panfilo Lacson. /Bistado